Historia zespołu zaczęła się w
roku 1966, kiedy Bjorn Ulvaeus spotkał Benny`ego Anderssona. Bjorn był
członkiem popularnej grupy The Hootennany Singers, a Benny zajmował się
instrumentami klawiszowymi w zespole The Hep Stars. Para piosenkarzy napisała swój
pierwszy utwór jeszcze w tym samym roku, a pod koniec dekady założyli spółkę
jako kompozytorzy. W tym czasie Benny rozstał się z The Hep Stars, a Hootennany
Singers wydało płytę. Nieco później ich nagranie zostało rozpowszechnione przez
wytwórnię Polar Music, którą prowadził Stig Anderson, późniejszy menadżer ABBY.
Stig miał spory wkład w piosenki, szczególnie w pierwszych latach istnienia
grupy. Dnia 10 stycznia 1968 roku w show
telewizyjnym "Studio 8" 17-letnia wówczas dziewczyna z niewinnym
uśmiechem wystąpiła wraz ze swoją kompozycją. W okamgnieniu ona i jej piosenka
stały się popularne w całej Szwecji. Björn Ulvaeus, który przedstawienie
zobaczył u siebie w domu w Västervik, był wręcz oczarowany tą młodą
piosenkarką. Jak dziś wspomina, określił to jako coś wspaniałego, że tak młoda
dziewczyna śpiewa własne kompozycje, gdyż w tamtych czasach było to coś
nadzwyczajnego.
23 maja 1968 roku Agnetha i jej
zespół, prowadzony przez Bernta Enghardta wystąpili w małej miejscowości
Mälilla w Smäland. Chociaż już wtedy Agnetha była zapowiadana jako gwiazda, na
plakatach znajdowała się informacja "Enghardt z Agnethą Fältskog".
Wtedy jeszcze grupa była uznawana jako grupa taneczna. Oczekiwano od nich, że
będą bawić publiczność, w przeciwieństwie do innych półgodzinnych występów
gwiazd. Tamtego szczególnego wieczoru, na początku lata była wtedy naprawdę
wielka grupa w "Mälilla Sports Park" - będący ciągle na topie
Hootenanny Singers z Björnem Ulvaeusem. Agnetha kiedyś siedziała wśród
publiczności, gdy grupa ta miała występ w Husqvarna. Björn bardzo się ucieszył,
że dziewczyna, którą wtedy zobaczył w telewizji, teraz występuje wraz z nim.
Björn zdawał sobie sprawę z faktu, że Agnetha w przeciwieństwie do Hootenanny
Singers ma już numer 1 w Szwecji. Pierwsze spotkanie obojga nie było jednak
udane - zespół Agnethy spóźnił się na koncert z powodu złapania gumy przez
autobus, toteż dotarła na miejsce koncertu z dość dużym opóźnieniem. A wystąpić
mieli przed Hootenanny Singers. Agnetha wspomina: "Byli na nas wściekli,
ale cóż mogliśmy zrobić, autobus złapał gumę". Hootenanny Singers
zachowali się wobec Agnethy i jej zespołu dość arogancko. Jeden z członków tego
zespołu tak wspomina to całe zdarzenie: "Byliśmy zupełnie przekonani o
tym, że to my jesteśmy prawdziwymi artystami, a oni byli tylko zwykłą grupą
taneczną, która stanęła nam na drodze. Chcieliśmy jedynie wystąpić i od razu
stamtąd wyjechać" Dalej wspomina tak: "Pamiętam, że Agnetha weszła
później do naszej garderoby a myśmy wtedy ostro z niej żartowali”. Jednak
pomimo tych żartów, Björn był nią oczarowany. Był pewny jednego: "Ona jest
tą właściwą osobą, muszę przedsięwziąć jakieś kroki." i skierował do niej
swe kroki, by dokładnie się z nią rozmówić.
Naoczni świadkowie grupy
Enghardta wspominali, że Agnetha wtedy nie była zachwycona Hootenanny Singers.
Uważała, że Björn i jego zespół są aroganccy i sprawiający wrażenie "kim
oni to nie są".
Jednak próby Björna porozmawiania
z Agnethą nie były takie negatywne: "Byłam w siódmym niebie. Widziałam
Björna już kilkakrotnie w telewizji i coś ciągnęło mnie w jego stronę".
W tym czasie Björn wydał swojego
pierwszego singla-solo "Raring". Agnetha poprosiła Björna o jeden
egzemplarz tego singla. Björn udał się więc do sklepu płytowego i kupił krążek.
Do singla załączył list z prośbą o ponowne spotkanie. W tym samym roku było
jeszcze kilka krótkich spotkań.
Wystąpili ponownie razem w tym
samym programie w telewizji.
Jednak w tym momencie pojawił się
niejaki Dieter Zimmermann, który towarzyszył Agnecie w tournee. 22 lipca
oświadczyli zaręczyny, co dla Björna okazało się wiadomością jak grom z jasnego
nieba i przeświadczeniem o stracie Agnethy: "Naprawdę interesowałem się
nią, wtedy przeczytałem o jej zaręczynach w gazecie". Jednak na początku
1969 roku zaręczyny Agnethy i Zimmermanna zostały rozwiązane.
4 maja 1969 roku Agnetha miała
ważny termin nakręcenia programu w TV, na liście którego znajdowały się same
szwedzkie osobistości. Jednak jedno nazwisko z tej listy sprawiło, że jej serce
zaczęło szybciej bić. Prace nad tym projektem umożliwią jej ponownie spędzenie
więcej czasu z Björnem. Prace nad nowym projektem trwały prawie cały miesiąc i
miały ukazać się w różnych częściach Szwecji. Oboje zdawali sobie sprawę z
faktu, że każdy z nich chciał pogłębić uczucia, które do siebie żywili. Prace
nad projektem były dość pracowite ale zarówno Björn jak i Agnetha czerpali z
tej pracy wiele satysfakcji.
W 1969 było już jedno pewne -
Björn był zakochany w Agnecie po uszy, pomyślnie rozwijała się w tym czasie
również współpraca i przyjaźń z Bennym Anderssonem. W lecie Agnetha
przeprowadziła się do apartamentu Björna wraz ze swymi rzeczami. Po pewnym
czasie para wynajęła małe 3- pokojowe mieszkanie. Jednak ich oazą spokoju był
domek na niewielkiej wyspie niedaleko Sztokholmu Lilla Essingen, gdzie spędzali
wiele czasu aż do samej jesieni. W dniu 20 urodzin Agnethy - 5 kwietnia 1970
roku, Agnetha, Björn, Benny i Frida (oboje znali się już od 1966 r.) wyjechali
wspólnie na Cypr, gdzie Frida i Benny byli świadkami zaręczyn Agnethy i Björna.
6 lipca 1971 roku odbył się ślub Agnethy i Björna. Na organach kościelnych
Marsz Mendelssohna zagrał sam Benny. Ślub był bardzo wzruszający. Agnetha była
bardzo wzruszona, wręcz nie mogła mówić. Gdy młoda para ramię w ramię
wychodziła z kościoła, przed kościołem zespół Benny’ego, Hep Stars wykonał
piosenkę "Wedding". Następnie w kierunku młodej pary posypały się ryż
i wir gratulacji. Na ulicy ustawił się 200- metrowy szpaler ludzi, którzy
chcieli zobaczyć ślub. Björn po latach: "Chcieliśmy mieć niezapomniany ślub,
i tak w istocie było".
Przyjęcie weselne zorganizowane z
udziałem 40 gości wśród których byli przyjaciele, znajomi i branżowcy odbyło
się w zamku Wittsjöhus. Do tańca przygrywał zespół Benny’ego (min piosenka
"Sunny Girl" Hep Stars). Stig Anderson podarował młodej parze radio-budzik,
by ta wiedziała, o której porze rankiem trzeba wstać. Ponadto Stig przygotował
program artystyczny dla nowożeńców, który został przedstawiony wszystkim na
balkonie zamku (wystawili go ludzie z branży muzycznej). Wszyscy goście zebrali
się na balkonie, by zobaczyć to przedstawienie. W 1973 roku na świat przyszła
córka Agnethy i Björna, Linda, a w 1977 urodził się syn Christian. W marcu 1969 r. Frida otrzymała
szansę występować jako piosenkarka solo. Z piosenką "Härling är var jord"
("Nasz świat jest cudowny") wzięła udział w szwedzkich eliminacjach
do Konkursu Piosenki Eurowizji, tzw. "Melodifestivalen". Chociaż w
samych eliminacjach zajęła dopiero czwarte miejsce, jej piosenka weszła na
szwedzką listę przebojów (Svensktoppen-Charts). Piosenka zagościła na liście
jednak tylko przez tydzień i ponownie już się nie pojawiła.
Jeden z uczestniczących w
Konkursie kompozytorów był tym najważniejszym - Benny Andersson wraz z Larsem
Berghagen (również kompozytorem i piosenkarzem) napisali wspólnie utwór
"Hej Clown". Piosenka ta stała się wielkim sukcesem na szwedzkiej
liście przebojów dochodząc do 2 miejsca.
Benny i Frida wspominają po
latach, że wtedy podczas "Melodifestivalen" powitali się, jednak w
tym całym zgiełku nie mieli nawet czasu by porozmawiać ze sobą. Dopiero kilka
dni później przy następnym spotkaniu mieli większą okazję zamienić parę słów.
Zespół Benny’ego, Hep Stars dopiero co był po przygotowaniu programu
kabaretowego i wraz z tym przedstawieniem przybyli na kilka dni do Malmö. Gitarzysta
grupy, Janne Frisck dopiero co opuścił zespół i Björn Ulvaeus zastępował go.
Frida i Charlie Norman były
właśnie po koncercie w Malmö i postanowiły wieczorem iść coś zjeść do
restauracji. Wtedy do lokalu weszli również Benny wraz z Björnem. Po krótkim
czasie dosiedli się do nich również Svenne Hedlund i jego narzeczona. Spotkanie
było radosne i każdy z uczestników dyskusji opowiadał swoje historie związane z
Showbiznessem. Kiedy przyjęcie przeniosło się do hotelu, w którym mieszkali
Benny i Björn, Frida i Charlie dołączyły do nich. "Było sporo kawy i
drinków, i tak czas zleciał nam na pogawędkach do 7 rano" - wspomina
Benny. Więcej nic szczególnego się tego wieczoru nie wydarzyło. Jednak kiedy
wczesnym rankiem w marcu Frida opuszczała ten hotel, miała wrażenie znać Benny’ego
już od lat. Miał taką przyjemną i ciepłą osobowość, w dodatku był bardzo
przyjacielski i radosny. Benny również był oczarowany tą atrakcyjną brunetką o
zaraźliwym śmiechu.
Pod koniec marca Frida, Björn i
Benny spotkali się ponownie, gdyż byli w "Jukebox-Jury" jednego z
programów radiowych "Midnight Hour". Benny był w tym czasie związany
z inną dziewczyną, jednak takiemu małemu 'skokowi w bok' z Fridą nie mógł się
oprzeć"Postanowiliśmy, więcej się
nie spotykać, gdyż nie zamierzaliśmy się w sobie zakochać, czy rozmyślać o
naszym związku" - wspomina Frida - "Na pewno coś wtedy między nami
zaiskrzyło, jednak trwało to jeszcze jakiś czas, zanim Benny również tak to
odbierał". Benny wspomina: "Mój związek z tamtą dziewczyną zbliżał
się powoli do końca, jednak jeździłem regularnie do Paryża, by ją odwiedzać.
Frida mieszkała wtedy dość daleko od centrum Sztokholmu, więc na czas mojej
nieobecności pozostawiłem jej moje mieszkanie. Kiedy wróciłem do domu,
powiedziałem jej, że moja przyjaciółka jesienią przyjedzie do Sztokholmu. Frida
nie chciała tego słuchać, jednak nic wtedy nie powiedziała. Wtedy musiała się
wyprowadzić. Zaproponowałem jej: Możesz pozostać jeszcze do końca miesiąca.
Jednak ostatecznie nie wyprowadziła się wcale, ponieważ chciałem, aby została
ze mną."
Frida odczuwała to wszystko w
podobny sposób. Pomimo siedmiu lat z Ragnarem (swym mężem, którego poślubiła 3
kwietnia 1964 r.) była po raz pierwszy naprawdę zakochana - w Bennym.
Benny również zauważył, że od
czasu kiedy był z Christiną (ma z nią 2 dzieci) teraz ponownie zaczyna brać
związek na poważnie. Frida jednak starała się ukryć swoje prywatne życie, które
miała kiedyś. Benny wiedział, że jeszcze minie trochę czasu nim pozna naprawdę
Fridę - "Była w tamtym czasie bardzo skryta w sobie, wręcz zamknięta.
Rozmawiała ze mną bardzo wiele, jednak o sobie samej nie chciała zbyt wiele
mówić" - wspomina Benny. Frida: "Różniliśmy się również pod względem
muzyki - ja wychowałam się na Jazzie, Benny na muzyce Pop. Kiedy razem
próbowaliśmy się do siebie muzycznie zbliżyć, było to dość utrudnione.".
W tamtym czasie Benny i Björn
wiele pracowali nad muzycznymi projektami. Polecieli nawet na tydzień na Wyspy
Kanaryjskie (listopad 1968 r.). Po powrocie wystąpili jako duet i występowali
wspólnie z przygotowanym improwizującym przedstawieniem. Również Frida poprzez
swój związek z Bennym stała się częścią tego muzycznego duetu. Wtedy już 75%
przyszłej ABBY znało się bardzo dobrze. Została jeszcze 1/4, która dołączyła do
trójki za jakiś czas.
Jeszcze w styczniu 1968 r. Frida
wystąpiła w szwedzkim programie TV "Studio 8", by zaprezentować swoją
piosenkę "En ledig dag". Na początku lat 70-tych
zapotrzebowanie na popowe kawałki było niewielkie, Szwecja zwróciła się
bardziej w kierunku disco. Z początku więc panowie skupili się na tzw.
szwedzkim schlager, czyli muzyce łatwej i przyjemnej i utworom kabaretowym.
Marzyli jednak o karierze międzynarodowej i nagrywaniu w języku angielskim.
Stig był pewny, że ich marzenia pewnego dnia się spełnią.
Jesienią 1969 Bjorn i Benny
napisali muzykę do szwedzkiego filmu "Inga". Dwa utwory z tego filmu
ukazały się na singlu wiosną 1970 - She’s My Kind Of Girl (piosenka potem
trafiła na album ABBY - Ring Ring) oraz Inga Theme. Żaden z tych utworów nie odniósł
jednak sukcesu.
Pomimo tego niepowodzenia,
zdecydowano, że Bjorn i Benny powinni nagrać dużą płytę. Album, który został
zatytułowany Lycka (Happiness) został nagrany pomiędzy czerwcem a wrześniem
1970 roku, choć z tego co mówili wtedy panowie, nad całością, czyli 11
piosenkami pracowano w studio zaledwie 5 dni łącznie. Utwór tytułowy, Lycka,
wydano jako singel. Słowa, opowiadające o zwykłym codziennym szczęściu to
dzieło Stiga Andersona. Jednak to utwór Hej, Gamle Man stał się przebojem.
Piosenka dobrze radziła sobie na szwedzkich listach przebojów. Ten sukces, to
częściowo prawdopodobnie zasługa Agnethy i Fridy, których głosy możemy usłyszeć
w tej piosence. Pomysł współpracy narodził się na Cyprze, gdzie Bjorn i Agnetha
udali się aby świętować swoje zaręczyny. Z początku ich plany ograniczały się
do kabaretu, ale w międzyczasie nagrali właśnie Hej Gamle Man. Zdaniem Fridy
piosenka nie odniosłaby takiego sukcesu gdyby ona i Agnetha nie zaśpiewały jej
wspólnie z Bennym i Bjornem.
Stig Anderson starał się
wypromować Bjorna i Benny'ego za granicą. W rezultacie w ówczesnych Niemczech
Zachodnich ukazał się singel Hey Musikant (Hej Gamle Man). Na stronie B znalazł
się utwór Was Die Liebe Sagt. Niestety, singel nie odniósł sukcesu, tak jak i
cały album Lycka. Piosenki z tego albumu zostały nagrane jednak także przez
innych wykonawców, np. Lena Andersson nagrała angielską wersję ballady Livet
Gar Sin Gang pod angielskim tytułem Language Of Love, z kolei Svenne &
Lotta nagrały anglojęzyczną wersję piosenki Kara Gamla Sol. Frida dołączyła
swoją wersję piosenki Lycka do swojego albumu z 1971 roku. Bjorn i Benny dalej współpracowali,
nagrali singel Det Kan Ingen Doktor Hjalpa (There’s No Cure For That), gdzie
ponownie można usłyszeć Fridę i Agnethę. Ale nagranie przeszło bez echa. Tak samo
jak strona B tego singla Pa Brollop (At A Wedding) Nieco większy sukces odniósł
kolejny singel Bjorna i Benny'ego - ballada Tank Om Jorden Vore Ung (Imagine If
The World Were Young). I na tym nagraniu można usłyszeć głosy dziewczyn.
Piosenka dotarła nawet do pierwszego miejsca szwedzkiej listy przebojów. Można
w niej usłyszeć także solo Benny'ego, który niezwykle rzadko śpiewał wiodące
partie wokalne. Pojawia się on jedynie w takich utworach jak: Kara Gamla Sol
(album Lycka), En Karusell z roku 1972, a także w utworze Suzy-Hang-Around (ABBA
- Waterloo), a także w Here Comes Rubie Jamie, będącym fragmentem ABBA
Undeleted medley. W 1971 roku Bjorn i Benny zaczęli
nagrywać utwory do swojego drugiego albumu. W lipcu 1971 współpracownik Stiga w
Polar Music zmarł, tak więc obaj panowie zaczęli pracować jako producenci.
Jednocześnie dalej marzyli o światowej karierze, lecz w tamtych czasach nie
traktowano szwedzkiego rynku muzycznego zbyt poważnie, tak więc było to trudne
zadanie. Zdaniem Stiga Andersona, taką szansę dawał Konkurs Piosenki Eurowizji.
Niestety, do tej pory, spółka Andersson/Anderson/Ulvaeus nie zdołała się nawet
dostać do krajowych eliminacji. Pomimo, że piosenka ich autorstwa w wykonaniu
Leny Andersson dostała się w końcu do eliminacji w 1972, nie wygrała. Jednak
Sag Det Med En Sang (Say It With A Song) stała się przebojem w Szwecji. Tak
więc panowie szykowali się na rok 1973. Tymczasem w odległej Japonii,
piosenka, która w Szwecji przeszła bez echa, stała się wielkim hitem. Mowa
tutaj o She’s My Kind Of Girl. Tak więc, powoli marzenia o sukcesie poza
granicami Szwecji zaczęły się spełniać.
Zachęceni sukcesem w Japonii,
obaj panowie postanowili nagrać piosenkę w języku angielskim razem z Agnethą i
Fridą. 29 marca 1972 w Metronome Studio w Sztokholmie nagrano dwa utwory:
Merry-Go-Round oraz People Need Love. Merry-Go-Around nagrano bardziej z myślą
o rynku japońskim, ale People Need Love uważane jest za pierwszy utwór ABBY, w
pełni przypisany całej czwórce. Piosenkę wydano jako singel.
W Japonii Merry-Go-Round wydano
jako singel. Utwór przypisano tylko Benny'emu i Bjornowi. Na stronie B znalazł
się utwór w języku szwedzkim Tank Om Jorden Vore Ung.
Jednak Merry-Go-Round nie
powtórzył w Japonii sukcesu She’s My Kind Of Girl. Japońska wytwórnia płytowa
pragnęła dostarczyć swoją melodię, coś co przypominałoby melancholijny ton
She’s My Kind Of Girl. Słowami mieli się zająć Bjorn i Benny, jednak miał to
być tekst o utraconej miłości. I tak pod koniec sierpnia 1972 duet nagrał swój
trzeci i ostatni japoński singel - Love Has It’s Ways. Na stronie B znalazł się
utwór Rock’n’Roll Band, który potem, już z Agnethą i Fridą w chórkach trafił na
pierwszy album zespołu Ring Ring Love Has It’s Ways nie stało się
wielkim przebojem. Nie miało to jednak dużego znaczenia, gdyż w Szwecji
piosenka People Need Love stała się przebojem. I zdecydowano, że kolejny album
nagrają już we czwórkę: Agnetha, Bjorn, Benny, Anni-Frid. Tym samym, prace nad
drugim albumem panów wstrzymano. Początek lat 70-tych to okres
niepewności dla przyszłych członków zespołu ABBA. Benny odszedł ze swojego
poprzedniego zespołu The Hep Stars, Bjorn, owszem, wciąż nagrywał ze swoją
grupą The Hootenanny Singers, ale wiedział, że nie ma szansy na karierę z nimi.
Co więcej, Bjorn i Benny chcieli współpracować ze sobą jako autorzy piosenek i
producenci. Agnetha i Frida też poświęcały czas swoim własnym karierom z
mniejszym lub większym sukcesem. Pod koniec roku 1969 i na początku 1970, Bjorn
i Benny brali udział w show kabaretowym wraz z byłymi członkami The Hep Stars -
Svenne & Lotta. I show cieszył się dość sporym powodzeniem. A już wtedy
Bjorn był zaręczony z Agnethą a Benny z Fridą. A więc kolejny pomysł - może by
tak występować jako dwie pary? W listopadzie w roku 1970 w Goeteborgu zaczęli
wystawiać show "Festfolk". Jednak nie był zbyt udany. Tak więc pomysł
o współpracy w grupie na razie odłożono.
Coś drgnęło w roku 1972. Panowie
Bjorn i Benny pracowali jako producenci w wytwórni płytowej Stiga Andersona,
Polar Music. Także nagrywali jako duet Bjorn & Benny. I tak 29 marca 1972 w
Sztokholmie w studiu nagraniowym Metronome spotkała się czwórka ludzi, których
dziś znamy jako zespół ABBA. Bjorn i Benny napisali piosenkę People Need Love.
Pierwszą piosenkę w języku angielskim od dwóch lat. Inspirowali się nagraniami
brytyjskiej grupy Blue Mink, której to muzyka niosła optymistyczne przesłania o
harmonii pomiędzy ludźmi. I
taka właśnie była piosenka ABBY:
People need hope, people need lovin’
people need trust from a fellow man
people need love to make a good livin’
people need faith in a helping hand
Tytuł piosenki People Need Love w
pełni oddaje przesłanie piosenki. Panowie do nagrania utworu zaprosili swoje
narzeczone i tak oto powstała pełna optymizmu piosenka, coś pomiędzy tzw.
schlager a pop, ku któremu grupa miała się skierować w przyszłości. Bjorn i
Benny byli bardzo zadowoleni z tego nagrania.
Kiedy People Need Love ukazało
się na singlu, jako wykonawcy widnieli: "Björn & Benny, Agnetha &
Anni-Frid", ponieważ nazwa ABBA jeszcze wtedy nie funkcjonowała. Wtedy
jeszcze nie myśleli o założeniu zespołu, a Frida i Agnetha kontynuowały kariery
solowe i miały kontrakty z różnymi wytwórniami płytowymi. A piosenka People
Need Love stała się dość znanym przebojem w Szwecji, a w sierpniu dotarła do 17
miejsca listy przebojów w Szwecji, a wcześniej dotarła na trzecie miejsce
radiowej listy przebojów Tio i topp ("The Top Ten"). Oczywiście fakt
ten mocno ucieszył całą czwórkę. I postanowili, że powinni zacząć wspólnie
nagrywać. Jesienią 1972 zaczęli pracę nad albumem. I później okazał się to być
ich pierwszy album Ring Ring. Wydali także drugi singel He Is Your Brother.
Bjorn, Benny, Agnetha oraz
Anni-Frid promowali People Need Love w szwedzkiej telewizji kilkakrotnie, a
kiedy singel został wydany w Zachodnich Niemczech, czwórka została zaproszona
do udziału w telewizyjnym Disco Show w styczniu 1973 roku. Jednak wtedy Agnetha
była w ciąży i została w domu. Zamiast niej pojawiła się koleżanka Fridy, Inger
Brundin, która "grała" Agnethę. Oczywiście, wtedy nikt nie zdawał
sobie z tego sprawy, choć jak później wspominano ich występ zaskoczył wielu
widzów.
Kiedy w roku 1973 czwórka
wyśpiewała przebój Ring Ring, zdecydowali się na stałą współpracę. W
międzyczasie ich manager Stig Anderson wymyślił uproszczoną nazwę dla nich -
ABBA. Po szwedzkim sukcesie singla
"People Need Love", w którym zespół tworzyły już cztery osoby -
Björn, Benny, Agnetha i Frida postanowiono iść za ciosem i nagrać kolejne
piosenki. Ale aby wypromować się nie tylko w Szwecji ale również w innych
krajach Europy należało wziąć udział w Konkursie Piosenki Eurowizji. Był rok
1973. Zespół pod nazwą Björn/Benny/Agnetha/Frida bierze udział w szwedzkich
eliminacjach do Konkursu Piosenki Eurowizji (luty 1973) z piosenką bardzo
przebojową "Ring Ring", jeszcze w szwedzkiej wersji. Piosenka miała wiele
cech dużego przeboju. Finał szwedzkich eliminacji Konkursu Eurowizji
zaplanowano na 10 dzień lutego. Niestety, piosenka zajęła dopiero 3 miejsce w
konkursie. Stało się to za sprawą ówczesnych zasad wyboru piosenki - wtedy
piosenkę wybierało jury, a nie jak rok później - publiczność. Benny: "Już
kiedy zobaczyłem twarze jurorów, zrozumiałem, że nigdy nie wybiorą piosenki,
która ma poważne szanse spodobać się milionom osób". Janne Schaffer,
ówczesny sesyjny gitarzysta ABBY, dodaje: "Pamiętam, jak po wszystkim
siedzieli w garderobie. Nigdy nie widziałem takiego przygnębienia." Zespół
podczas sesji nagraniowej swojej pierwszej płyty "Ring Ring" wydaje
singla z piosenką "Ring Ring" (również w wersji angielskiej), który
zostaje dostrzeżony jednak w paru krajach Europy, min Holandii i Niemczech oraz
w dalekiej Australii. Piosenka "Ring Ring" zostaje oprócz wersji
szwedzkiej i angielskiej nagrana jeszcze po niemiecku i hiszpańsku. Płyta Ring Ring ukazała się w
marcu 1973 roku. Jednak nazwa ABBA zaczęła oficjalnie funkcjonować dopiero po
wydaniu tego albumu. Płyta ukazała się pod nazwą: Bjorn, Benny, Agnetha &
Frida. Początkowo płyta została wydana tylko w Szwecji i kilku innych państwach,
w tym w Australii, gdzie wykorzystano inną okładkę płyty. Płyta stała się
dostępna na całym świecie dopiero w latach 90-tych, kiedy to pojawiła się
reedycja na CD nakładem PolyGram.
Wcześniej, do słuchaczy na całym
świecie dotarło 5 piosenek z tego albumu, dzięki wydaniu ich na kompilacji
Greatest Hits z 1975 roku. Były
to: Ring Ring, People Need Love, He Is Your Brother, Nina Pretty Ballerina oraz
Another Town, Another Train.
Na oryginalnym albumie winylowym
znajdowało się 12 piosenek. Kiedy zaczęto pracę nad
poszczególnymi piosenkami, album właściwie nie był w planach. Dopiero jak prace
postępowały, stało się jasne, że utwory złożą się na debiutancki album Björn'a,
Benny'ego, Agnethy & Fridy.
Trochę informacji na temat
niektórych piosenek:
Ring Ring - w 1973 roku ABBA
próbowała zakwalifikować się dzięki tej piosence do Eurowizji. Nie udało się.
Disillusion - to jedyna wydana
piosenka ABBY, której współautorką jest jedna z dziewczyn. Agnetha jest autorką
muzyki do tej piosenki, Bjorn autorem tekstu. Panowie nie mogli przekonać
Agnethy, aby napisała inne piosenki dla zespołu, pomimo, że wokalistka napisała
ich wiele do swoich szwedzkojęzycznych albumów z lat 70-tych. Agnetha jest
współautorką niewydanej piosenki I'm Still Alive z trasy koncertowej zespołu z
1979 roku.
I Saw It In The Mirror - piosenka
początkowo napisana dla innego artysty. Została włączona do albumu, ponieważ
zespół musiał ukończyć album na czas.
Nina, Pretty Ballerina - Pomysł z
odgłosem gwiżdżącego pociągu w piosence należał do Michaela B. Tretowa. Cover
tej piosenki nagrała później grupa Säwes. Szwedzki tekst napisał Stig - manager
ABBY, a tytuł brzmiał Nina Fina Ballerina. We Francji i Austrii piosenka
została wydana nawet na singlu
He Is Your Brother- jedna z
ładniejszych piosenek na albumie Ring Ring. Piosenkę te zaśpiewano podczas
koncertu UNICEF-u w 1979. Zaśpiewali ją wspólnie wszyscy występujący wtedy
artyści.
I Am Just A Girl- pierwotnie
piosenka powstała na potrzeby filmu na podstawie książki dla dzieci Ture
Sventon i była wykonywana przez Jarl Kulle. A zatytułowana była... Jag ar blott
en man (I Am Just A Man) Płyta Waterloo została wydana w
marcu 1974 roku. Album właściwie sukces odniósł tylko w Skandynawii i zespół
obawiał się nawet, że być może będą kojarzeni tylko z jednym przebojem, czyli
Waterloo. Zdjęcie na okładkę wykonano w jednym ze szwedzkich zamków (Gripholm
Castle). Prace nad albumem zaczęły się we wrześniu roku 1973.
Na szwedzkim wydaniu albumu
znajdowała się piosenka Waterloo zarówno po szwedzku (otwierająca płytę) jak i
po angielsku (ostatnie nagranie).
Jeśli chodzi o nagranie Suzy Hang
Around - to chyba jedyna piosenka, w której na głównym wokalistą jest Benny.
Ciekawostką jest, iż "Hasta
Manana" jest piosenką, która nigdy nie została wydana na singlu a która zyskała
największą popularność. Począwszy od nagrania Waterloo, ABBA
kręciła tzw. klipy promocyjne do niemal każdego wydanego przez siebie singla, a
także do utworów, które nie ukazywały się na singlach. Skąd ten wybór? Zespół
nie chciał za dużo podróżować koncertując, za wyjątkiem dużych tras
koncertowych. Wiedzieli także, że dzięki telewizji można zyskać publiczność. A
więc czemu by tak nie wysyłać filmików promocyjnych do różnych stacji i w ten
sposób pokazać się szerszej publiczności? Człowiekiem, który zajął się
produkcją klipów ABBY był młody reżyser Lasse Hallstrom. Pierwsze klipy
wyreżyserowane przez niego powstały w 1974 roku. Mowa tutaj o Waterloo i Ring
Ring. Były to proste filmy, po prostu pokazujące zespół wykonujące te nagrania.
Kiedy przyszedł czas, żeby nakręcić klipy do kolejnych utworów zespołu: Mamma
Mia, SOS, Bang-A-Boomerang i I Do, I Do, I Do, I Do, I Do, Lasse chciał uczynić
klipy nieco bardziej atrakcyjne, np. ustawiając członków zespoły w różne pary. Z czasem klipy stały się ważnym
elementem promocji zespołu. Koszta nie były specjalnie wysokie, czasami
zdarzało się też, że dwa klipy kręcono w ciągu jednego dnia. Jednak Lasse
Hallstrom znał się na rzeczy i choć czasami rzeczywiście klipy były proste to
umiały przyciągnąć uwagę widza. Tak naprawdę jedynym klipem z
którego Lasse był niezadowolony jest Fernando nakręcony w 1976 roku, w którym
to zespół siedzi przy ognisku, jeden z panów gra na gitarze a nad zespołem
niebo pełne gwiazd. Z kolei jego ulubionym klipem jest filmik nakręcony do
Money, Money, Money. Lasse Hallstrom umiał oddać
charakter i klimat piosenek ABBY poprzez nakręcenie klipu w odpowiednim
środowisku czy też otoczeniu. Chcąc oddać dyskotekowo-taneczny klimat piosenek
Dancing Queen czy też Voulez Vous zespół przedstawiony jest w dyskotece. Jeśli
piosenka opowiada o samotności i złamanym sercu, tak jak np. The Winner Takes
It All i When All Is Said And Done, Agnetha i Frida są pokazane jako samotne
kobiety, albo patrzące na ocean czy też morze lub przedstawione jako osoby nie
pasujące do grupy przyjaciół. Często klipy ABBY to podróż po
Szwecji. Szczególnie stolica kraju, Sztokholm, pojawia się w kilku obrazach np.
w Head Over Heels widać klika scen z centrum Sztokholmu. W klipie do
Bang-A-Boomerang pojawia się wyspa Djurgarden, a w The Day Before You Came most
Arsta. Miasto Marstrand posłużyło za lokalizację do klipu The Winner Takes It
All. Lasse Hallstrom był reżyserem
klipów ABBY do 1982 roku. Wyreżyserował on także film ABBA "The
Movie". Kiedy rozstawał się z ABBĄ był już znanym szwedzkim reżyserem, a w
1985 roku miała miejsce premiera jego filmu "My Life As A Dog", który
odniósł międzynarodowy sukces. Dwa ostatnie klipy ABBY: The Day Before You
Came oraz Under Attack to dzieło Kjell Sundvall oraz Kjell-Ake Andersson
(również znani szwedzcy reżyserzy). Oba klipy zostały nakręcone w roku
1982, przy nieco większym nakładzie kosztów. Dziś oczywiście dostęp do klipów
jest o wiele łatwiejszy niż w latach 70-tych, kiedy to fani zespołu byli na
łasce stacji telewizyjnych. Klipy są dostępne na DVD, które można zakupić bez
większych problemów, ukazują się różne kompilacje, takie jak The Definitive
Collection. W roku 1974 tuż po wygranej na
Konkursie Eurowizji "Waterloo" ABBA robiła wszystko by udowodnić, że
nie jest gwiazdą jednego przeboju. Niestety w tamtych czasach każdy zespół, który
odniósł zwycięstwo na Eurowizji postrzegano jako zespół jednej piosenki i na
tym koniec. Zespół jednak miał ambitniejsze plany co do dalszej kariery. ABBA
postanowiła udowodnić, że stać ją na więcej niż na jeden przebój.
Zaczęło się od promocji nowego
singla: "So Long", który dość mocno przypominał "Waterloo",
dlatego chyba nie odniósł aż tak wielkiego sukcesu, jak oczekiwał zespół.
Kolejny singiel również nie wspiął się na wysokie lokaty list przebojów - mowa
tu o "Honey Honey". Piosenka jednak zrobiła dość wielką furorę w RFN.
W kwietniu 1975 roku pojawia się kolejne nagranie, już z nowego materiału na
płytę "ABBA" - "I do, I do, I do, I do, I do", piosenka bardzo
melodyjna i bardzo przebojowa z saksofonem jako instrumentem wiodącym. Również
i ten singiel, choć bardzo rozsławił ABBĘ w Europie Zachodniej i Wschodniej,
Australii (1 miejsce), prawie nie został zauważony w Wielkiej Brytanii.
Przełom nastąpił w lipcu 1975
roku, kiedy to ABBA wydała kolejnego singla - "S.O.S.". Utwór znalazł
się na 6 miejscu w Wlk. Brytanii i na 1 w innych krajach (Australia, Belgia,
RFN, Meksyk, Nowa Zelandia).
Jeszcze większe poruszenie
odniósł kolejny singiel wykrojony z LP "ABBA" - "Mamma
Mia". Pierwsze miejsce w Wlk. Brytanii oraz Australii, Irlandii,
Szwajcarii, RFN. Prace nad trzecim albumem zaczęły
się 22 sierpnia 1974 roku. Na początku nagrano trzy utwory: So Long, Man In The
Middle oraz SOS (piosenka występowała pod tytułem roboczym - Turn Me On. Ostateczny
tytuł - SOS to pomysł managera zespołu Stig'a Anderson'a). Zespół optymistycznie zakładał,
że płyta powinna ukazać się już przed Bożym Narodzeniem. Ale ABBA spędzała dość
dużo czasu nad każdym utworem, tak więc szybkie ukończenie albumu raczej nie wchodziło
w rachubę. Oprócz tego zespół był zajęty koncertami, tak więc datę wydania
przesunięto na wiosnę roku 1975. Podczas tej sesji nagraniowej
zespół nagrał też takie utwory jak: Rikky Rock'n'Roller, Terra del Fuego, Crazy
World, lecz nie zostały one wydane na albumie. Jedynie Crazy World został
później dopracowany i wydany jako strona B singla Money, Money, Money.
Każda piosenka musiała być
doprowadzona do perfekcji. Długo pracowano nad podkładem muzycznym do piosenki
Bang-A-Boomerang. Piosenka Rock Me, na początku miała tytuł Baby i śpiewała ją
Agnetha, po zmianach, to Bjorn zaśpiewał ten utwór. Album zawierał piosenki, które
można rzec ukształtowały dobrą pozycję zespołu w Europie. Piosenki z trzeciego
longplaya przyczyniły się do faktu, że zespół zaczęto traktować poważnie. W
głównej mierze stało się to dzięki dwóm piosenkom, które stały się przełomem w
karierze zespołu. Chodzi o piosenki: "S.O.S" oraz "Mamma
Mia".
Całość albumu przedstawia się
następująco:
1. Mamma Mia - główna wizytówka
nowej płyty, po dziś dzień jedno z największych przebojów grupy, vocal Agnetha
& Frida
2. Hey, Hey Helen - nagranie
trochę rockowe, vocal Agnetha & Frida
3. Tropical Loveland - melodyjne
nagranie utrzymane w atmosferze tytułu, vocal Frida.
4. S.O.S. - również jeden z
największych przebojów ABBY, vocal Agnetha.
5. Man In The Middle - nagranie
dość nietypowe, ze względu na echa funky, vocal Björn.
6. Bang-A-Boomerang - kolejne
melodyjne nagranie grupy, zdominowane w głównej mierze przez syntezator.
7. I do, I do, I do, I do, I do -
słynne saksofony, świetna i przebojowa melodia, vocal Agnetha & Frida.
8. Rock Me - piosenka zabarwiona
trochę rockowo, jednak w melodyjnym klimacie, vocal Björn, Agnetha & Frida.
9. Intermezzo No.1 - utwór
instrumentalny wykonany przez Benny'ego, nawiązujący do muzyki klasycznej. 10. I've Been Waiting For You - piękna ballada,
vocal Agnetha.
11. So Long - szybsze nagranie,
klimatem podobne do "Waterloo", vocal Agnetha & Frida. Na wznowionym wydaniu CD
"ABBA" z 2001 r. ukazały się bonusy w postaci piosenek "Crazy
World" (piosenka zaśpiewana przez Björna). Zasiliła ona stronę B singla
"Money Money Money" w 1976 r. oraz wiązanka przebojów "Pick A
Bale Of Cotton / On Top Of Old Smokey / Midnight Special", która z kolei
znajdowała się w 1978 r. na stronie B singla "Summer Night City". Na początku 1975 roku ABBA udała
się w swoje pierwsze tournee. Po zwycięstwie na Konkursie Piosenki Eurowizji
zespół przez 6 miesięcy przebywał poza domem. Sporo wówczas pracowali. Były
występy, wywiady, pozowanie do zdjęć i ogólnie robienie wszystkiego, by
udowodnić, że nie są grupą jednego przeboju. W tamtym okresie ich pierwszy
większy przebój "Ring Ring" zaczął nieźle sobie radzić w Afryce
Południowej. W Europie rozpoczęło się pierwsze
tournee. Pierwszym miejscem było RFN, tam zespół był najbardziej wówczas
popularny. W RFN ABBA została na cały tydzień. Początkowo była trema - wiadomo
po raz pierwszy od czasów Brighton zespół występował dla szerszej publiczności.
Po dwie godziny dziennie Agnetha i Frida uczyły się kroków tanecznych. Benny i
Björn pracowali wówczas nad nowymi piosenkami i szukali dobrych muzyków. Nie było jednak powodów do obaw.
Niemiecka publiczność była zachwycona występem czwórki Szwedów. ABBA odniosła
sukces. Nawet dwoje pesymistów w grupie - Agnetha i Björn byli zdania, że
koncerty i występy w RFN były udane. Szczególnie wówczas zwrócono uwagę na
kostiumy grupy i to one wywołały zainteresowanie publiczności. W 1975 roku ABBA zawitała z
koncertami jeszcze do Finlandii i Norwegii. 21 czerwca 1975 ABBA rozpoczęła
serię koncertów w szwedzkich "folkparks" (w Szwecji, rodzaj parku,
gdzie oprócz dużej ilości zieleni i miejsc zabaw dla dzieci można znaleźć także
specjalne miejsce przystosowane do występów artystycznych) Pierwszy koncert
miał miejsce w Skelleftea, na północy Szwecji. ABBA wystąpiła wtedy także m.in
w Eskilstuna, Malmo i Goteborgu. Już podczas występu w Sztokholmie, 30 czerwca,
Agnetha wyszła na scenę chora i osłabiona, a za kulisami czuwał jej lekarz. Dwa
koncerty, w Linköping i w Gamleby zostały odwołane, ponieważ Agnetha
rozchorowała się i miała problemy z gardłem. Kolejne występy odbyły się zgodnie
z planem. Kiedy dziś widzimy zdjęcia, płyty
czy późniejsze single ABBY, możemy zauważyć, że jedno "B" jest
odwrócone. Jak do tego doszło, i dlaczego na późniejszych albumach w
dyskografii zespołu widzimy to "B" właśnie odwrócone?
Kiedy zespół posiadał już nazwę
ABBA, ta była już promowana na plakatach, singlach i pozostałych materiałach
promocyjnych.
Pewnego razu po występie w
programie Disco w lutym 1976 r. niemiecki fotograf Wolfgang Heilemann otrzymał
zadanie, by zrobić sesję zdjęciową ABBY do różnych mediów i prasy w blisko
położonym studiu fotograficznym. Zrodził się pomysł by do sesji zdjęciowej
wykorzystać duże litery AA, BB w kolorze srebrnym, które były w studio. Przez
nieuwagę Benny Andersson, który stał drugi w kolejności odwrócił swoje
"B" na odwrót, co zostało zauważone dopiero po zakończonej sesji
zdjęciowej. Heilemann poinformował zespół o tym błędzie, jednak Benny i Björn
po krótkiej naradzie stwierdzili, że właśnie powstał świetny pomysł i
podziękowali Heilemannowi.
Na podstawie tego zdarzenia
grafik Rune Söderqvist rozpoczął pracę nad nowym logo grupy właśnie z tym
odwróconym "B". Söderqvist wyjaśnił później, że owe dwa "B"
są harmonicznie ustawione do "A". Benny i Björn po zakończonym przez
grafika logo opatrzyli je znakiem firmowym i zastrzeżonym od tej pory.
Dodatkowo, jak można również zauważyć przy samym logo znajduje się taki znaczek
®.
Oficjalnie nowe logo zespołu
ukazało się 13 sierpnia 1976 roku, kiedy to wyszedł singiel "Dancing
Queen". Od tamtego momentu kolejne single i albumy grupy opatrzone są już
nowym logo. W marcu 1976 zespół udał się z
dziewięciodniową wizytą do Australii, kraju, gdzie zapanowała prawdziwa ABBAmania.
Także w marcu tego roku ABBA zaczęła prace nad albumem Arrival (prace właściwie
zaczęły się już w 1975 kiedy zaczęły się nagrania Dancing Queen, ale potem
zespół zajęty był promocją, tak więc dopiero w 1976 wrócono do prac nad
albumem) Prace nad pierwszą piosenką, z
roboczym tytułem Ring It In, zaczęły się 23 marca. Wkrótce tytuł zmieniono na
Number One, Number One, aż ostatecznie Stig Anderson, zmienił tytuł na Knowing
Me, Knowing You. Bjorn wspomina jak powstawał
tekst do tej piosenki. Artysta na początku miał tylko tytuł i parę dźwięków z
podkładu muzycznego. Słuchał nagrania wielokrotnie starając się wyczuć jakie
przesłanie może wynikać z tej melodii. Poczuł, że musi to być tekst o parze,
która musi zaakceptować nieuniknione rozstanie:
we just have to face it
this time we’re through breaking up is never easy I know
but I have to go
Zdaniem niektórych ta piosenka,
to jakby sygnał, przeczucie, że w zespole dojdzie do rozwodów, choć w czasach,
kiedy ta piosenka powstawała, nic nie wskazywało na późniejsze wydarzenia. Główny wokal w tym nagraniu
należy do Fridy, która znakomicie oddała emocje zawarte w tym nagraniu. W
refrenie słyszymy także pozostałych członków zespołu. Agnetha śpiewa także w
zwrotkach, to jej głos słyszmy w "echu": memories, good days, bad
days. Benny wyznaje, że jest to jedno z najlepszych nagrań zespołu. Latem 1976 roku, zespół wciąż
pracował nad swoim albumem. Wtedy też po raz pierwszy Knowing Me, Knowing You
pojawiło się także w wersji wizualnej. Klip nakręcono na potrzeby programu
ABBA-dabba-doo. Na lokalizację wybrano okolice i wyspę Viggso, tam gdzie
członkowie zespołu mieli swoje domy letnie. W październiku 1976 ukazał się
album Arrival, a kilka miesięcy później kolejny singel - Knowing Me Knowing
You. Powstał też wtedy właściwy klip promocyjny do tej piosenki na tle zimowego
krajobrazu, w reżyserii Lasse Hallstroma. Singel trafił na pierwsze miejsca
list przebojów w Wielkiej Brytanii, Irlandii, Niemczech, Meksyku, a także w
Południowej Afryce. Później powstała także hiszpańskojęzyczna wersja tego
przeboju zatytułowana Conociéndome, Conociéndote i trafiła na album Gracias Por
La Musica. W marcu zespół wydaje swojego
kolejnego singla "Fernando"/"Hey Hey Helen". Po tym
przyjeżdża do odległej Australii, gdzie zaczyna panować prawdziwa gorączka na
punkcie zespołu.
4 marca przylatuje do Australii
(Lotnisko w Sydney).
5 marca ABBA bierze udział w
konferencji prasowej, udziela wywiadu oraz pozuje do sesji zdjęciowej.
W Australii zespół występuje w
różnych programach rozrywkowych min. w Melbourne w programie 'The Don Lane
Show”, by wykonać w nim "Fernando", w 'Bandstand' zespół wykonuje
"Mamma Mia". W międzyczasie ABBA ma chwilę również dla siebie, który
pożytkuje min. na zwiedzanie Ogrodu Zoologicznego (Taronga Zoo w Sydney).
Jednak najważniejszym punktem tej
wizyty jest nagranie programu The Best Of ABBA, w którym ABBA wykonuje swoje
największe przeboje. Jest to jeden z najlepszych programów obok Japonii, w
jakim ABBA wzięła udział. Na całość programu składały się: występ w samym
programie, plenery ogrodu zoologicznego (Toronga Zoo) oraz rejs łodzią po
rzece.
Na początku ABBA pojawia się na
scenie i śpiewa "Mamma Mia". Następnie grupa ponownie pojawia
się na scenie wśród publiczności i wykonuje "Hasta Manana" oraz
"Ring Ring".
Po występie Frida zapowiada ich
nową piosenkę "Tropical Loveland". Tutaj powstały dwie wersje tego
klipu:
1. Zespół śpiewa piosenkę w
programie.
2. ABBA płynie łodzią pośród
australijskiego buszu. Łódź cumuje do brzegu i na piaszczystej plaży wszyscy
grilują i wypoczywają. W dalszej części programu grupa
wykonuje "Waterloo" (publiczność w studio tańczy w takt piosenki). I
Kolejne przeboje: "I do, I do, I do, I do, I do" , "Rock
Me", "Dancing Queen", "Honey Honey". Po tym Björn
ponownie w plenerach ogrodu zoologicznego trzymając dużego węża zapowiada ich
najnowszy singiel - "Fernando". Po "Fernando" ABBA wykonuje
jeszcze: "So Long" oraz "SOS".
Ramówkę całości kończy mix
utworów wykonanych w programie a zespół widzimy ponownie w plenerach rzucający
bumerangiem, jako znak, że jeszcze powrócą do Australii. Film ABBA – The Movie jest w
głównej mierze kroniką przejazdu zespołu przez Australię (słynna trasa
koncertowa '77), aczkolwiek sam film posiada również fabułę. Początkowo był
taki zamiar, aby film skoncentrował się na samej trasie koncertowej, jednak
później zdecydowano, że do filmu wpleciona zostanie akcja i perypetie
nieszczęśliwego reportera Ashleya, który za wszelką cenę chce przeprowadzić z
zespołem wywiad (zadanie dostał odgórnie od swojego zwierzchnika).
Nieszczęśliwy splot wielu sytuacji uniemożliwia mu realizację tego zadania, ale
do momentu... Międzynarodowa premiera filmu
"ABBA - The Movie" miała miejsce dnia 15 grudnia 1977 roku w
australijskich miastach Sydney, Perth oraz Maramatta. W Sztokholmie premiera
miała miejsce 26 grudnia '77 a
w Londynie 16 lutego 1978 r.
Film odniósł wielki sukces w
Australii i w Europie a wśród fanów ABBY uchodzi za "film kultowy". 7
lutego 2006 roku "ABBA - The Movie" w wersji DVD otrzymało Szwedzką
Nagrodę Grammy Award. W filmie można zauważyć sporą
ilość przygotowanych gadżetów związanych z ABBĄ (oprócz niezliczonych magazynów
i czasopism ponadto min. poduszki, skarpetki, szklanki, czapki, koszulki,
naklejki). Właśnie w samym filmie można
zobaczyć to słynne pytanie skierowane do Agnethy o jej "Najseksowniejszą
pupę w Showbiznesie". Swoją drogą można ją "zobaczyć" podczas
jednego z koncertów w czasie wykonywania "Mamma Mia". W filmie widać również spore
kolejki do kas biletowych i wręcz panikę podczas wpuszczania publiczności na
teren koncertu. Podobno nie dla wszystkich starczyło biletów na koncert. Kolejna pamiętna scena z filmu to
klip do piosenki "Eagle". Niesamowite efekty specjalne, choć technika
komputerowa w latach 70-tych była dopiero w fazie początkowej. Widzimy zespół
jadący w windzie oraz wmontowane efekty z użyciem komputera. (Z resztą na
oryginalnym teledysku do "Eagle" użyte zostały również świetne efekty
komputerowe). W niektórych momentach filmu, w
scenach kręconych w studio w Sztokholmie widać, że Agnetha była wówczas w
ciąży. ABBA chciała, aby nowy album
pojawił się w tym samym czasie co film ABBA - The Movie, czyli w okolicach
grudnia. Większość scen do filmu kręcono w Australii, podczas gdy zespół tam
koncertował. Ale reżyser filmu, Lasse Hallstrom, wprowadził także motyw pewnego
radiowego DJ-a, którego marzeniem jest zrobić wywiad z zespołem.
W czerwcu nakręcono dodatkowe
sceny w Sztokholmie z ABBĄ i DJ-em w rolach głównych. Reżyser potrzebował nowej
piosenki, która towarzyszyłaby scenie, kiedy to DJ wyobraża sobie, że członkowie
zespołu są jego najlepszymi przyjaciółmi. I wybrano piosenkę The Name Of The
Game. Słowa piosenki opowiadają o dziewczynie, która jest zakochana w swoim
psychologu, tak więc, DJ wyobraża sobie, że jest właśnie owym psychologiem, a
Agnetha jest jego pacjentką. The Name Of The Game to pierwsza
piosenka nagrana z myślą o kolejnym, piątym już albumie (The Album). Prace
zaczęły się 31 maja 1977 roku w Marcus Music Studio. Piosenka z początku miała
tytuł A Bit Of Myself. Ta piosenka to bardziej złożone nagranie, znacznie
bardziej skomplikowane od tych, do których do tej pory fani zespołu byli
przyzwyczajeni.
Prace nad piosenką zaczęto od
nagrania partii gitary basowej i syntezatorów, które były słyszalne na początku
piosenki. Kiedy ostatecznie nagrano podkład muzyczny i powstały słowa do
piosenki, zmieniono tytuł. Stig Anderson zasugerował nowy tytuł - The Name Of
The Game Pod koniec lata, ABBA musiała
zdecydować, jaką piosenkę wybrać na nowy singel. Z początku miało to być
nagranie Hole In Your Soul. Ostatecznie zdecydowano się jednak na The Name Of
The Game.
We wrześniu Frida, Benny i Bjorn
(Agnetha oczekiwała wtedy dziecka) udali się do Kungalv (miasto na zachodnim
wybrzeżu Szwecji), aby w Bohus Studio pracować nad koncertowymi nagraniami do
ścieżki dźwiękowej filmu, a także ostatecznie dopracować The Name Of The Game,
tak aby piosenka była gotowa do wydania na singlu. 17 października, ukazał się
singel z tą piosenka, na stronie B znalazło się koncertowe nagranie piosenki I
Wonder (Departure).
Do piosenki nakręcono klip w domu
Agnethy i Bjorna, przedstawiający zespół grający w jakąś grę planszową. W Wielkiej Brytanii piosenka
dotarła do miejsca pierwszego listy przebojów, w Australii do miejsca szóstego,
co było w pewnym sensie "porażką", gdyż Australia była tym krajem,
który miał prawdziwego "bzika" na punkcie zespołu.
The Name Of The Game to jedna z
najlepszych i najbardziej urzekających piosenek ABBY. Obie wokalistki połączyły
swe siły w tym nagraniu, a ich głosy doskonale się uzupełniają. ABBA pokazała,
że jest ekspertem jeśli chodzi o tworzenie muzyki. To kolejne dobrze
dopracowane nagranie, jak zresztą cała płyta - The Album Summer Night City to jedna z
pierwszych piosenek jakie nagrano podczas wiosennej sesji nagraniowej 1978
roku. ABBA pracowała wtedy nad albumem Voulez-Vous. Pomimo, że nowe studio
nagraniowe ABBY Polar Music Studios zostało już oficjalnie otwarte, nie było
jeszcze w pełni gotowe. Dlatego 29 maja ABBA weszła do studia Metronome aby
zacząć prace nad Summer Night City. Wkrótce nowe studio było już gotowe
i kiedy zespół do niego wszedł miał już prawie gotowy podkład muzyczny do
piosenki. 6 czerwca gotowe były już partie wokalne do Summer Night City, a także
niemal cały podkład muzyczny. ABBA udała się na blisko dwumiesięczną przerwę
wakacyjną. Do studia wrócili 8 sierpnia. Ponieważ ostatni przebojowy singel
Take A Chance On Me był wydany na początku 1978 roku, zespół wiedział, że
nadszedł czas na kolejne wydawnictwo. Kiedy Bjorn, Benny i ich inżynier
dźwięku Michael B. Tretow zabrali się za miksowanie nagrania, pojawiły się
problemy. Okazało się, że piosenka nie spełnia oczekiwań panów z zespołu.
Próbowali na różne sposoby zmienić brzmienie piosenki, spędzili tydzień
pracując nad nagraniem, próbując osiągnąć zamierzony cel. Jednak w końcu musieli się
poddać. Wybrali wersję, która najbardziej odpowiadała ich wizji tego nagrania.
Benny: "Wcześniej czy później trzeba podjąć decyzję. Albo się wyda
piosenkę taką jaką ona jest, albo trzeba nagrać inną i czekać cztery następne
tygodnie zanim będzie można ją wydać na płycie." 6 września 1978 ukazał się singel SummerNightCity. Na stronie B
znalazł się Medley: Pick A Bale Of Cotton/On Top Of Old Smokey/Midnight Special.
Pomimo, że nagranie niezbyt
przypadło do gustu panom z ABBY, piosenka i tak stała się dość dużym przebojem.
W Norwegii doszła do drugiego miejsca listy przebojów, a w Finlandii i Szwecji
do miejsca pierwszego. Do piosenki nakręcono klip, którego akcja dzieje się
podczas letniej nocy, kiedy to słońce prawie nie zachodzi. Być może tematyka
tej letniej piosenki, będącej swego rodzaju pochwałą lata, przyczyniła się do
sukcesu w krajach północnych, które jak wiadomo tęskną za światłem podczas
długich i ciemnych zim.
Jednak dla zespołu, który już
przywykł do tego, że prawie każde jego nagranie docierało do miejsca
pierwszego, Summer Night City, był swego rodzaju "porażką" W Wielkiej
Brytanii piosenka dotarła do miejsca piątego, co było "najniższym"
notowaniem od trzech lat. Także w Niemczech, piosenka dotarła tylko do miejsca
piątego. Agnetha: "Byliśmy przyzwyczajeni do sukcesu, ale być może byliśmy
też rozpieszczani. Przywykliśmy do tego, że każdy singel docierał do miejsca
pierwszego w Wielkiej Brytanii." Mimo, że piosenka miała się
pojawić na albumie, ostatecznie zrezygnowano z niej. (Piosenka jest na wydaniu
CD jako nagranie bonusowe). Pomimo, że grupa była niezadowolona z nagrania, to
włączyli je do repertuaru podczas trasy koncertowej po Ameryce Północnej,
Europie i Japonii w latach 1979 i 1980.
Pełna studyjna wersja pojawiła
się na płycie Thank You For The Music z roku 1994, Dziś, po ponad 25 lat latach
można powiedzieć, że Summer Night City, to jedno z najbardziej ekscytujących
nagrań ABBY, pomimo niechęci jaką darzyli to nagranie panowie z zespołu. Rok 1979 był dość obfity jeśli
chodzi o single, jakie ABBA wypuściła na rynek. Pod koniec maja cała czwórka
pojechała do Hiszpanii. Wyjazd ów "wymusiło" powodzenie
hiszpańskojęzycznej wersji "Chiquitity". "Chiquititę" więc
w języku hiszpańskim zespół wykonał w Madrycie w programie "ABBA on 300
Millones". "Chiquitita" w wersji angielskojęzycznej została
wydana w styczniu owego roku. Po powrocie z Półwyspu Iberyjskiego na Półwysep
Skandynawski ABBA nagrała kolejnego singla, ale za to bardzo specjalnego.
Rarytasa nad rarytasami - bo wydanego jedynie w 50 egzemplarzach. Na singlu
znajdowała się piosenka "Sang Till Görel" - poświęcona Görel Hanser,
asystentce Stiga, obchodzącej właśnie 30 urodziny. Kolejny singiel grupy to
Does Your Mother Know/Kisses Of Fire – pierwsza piosenka zaśpiewana głównym
głosem przez Björna. Utwór bronił się na listach przebojów, dochodząc w
Wielkiej Brytanii do 4 miejsca, w USA do 19.
Drugi singiel zespołu puszczony
na rynek to tytułowa piosenka z nowego albumu Voulez-Vous/Angel Eyes.
Dyskotekowy utwór, wizytówka całego albumu. Obie piosenki z singla miały równy
status strony A.
Kolejny singiel miał jednak
wyjątkowy charakter, gdyż nie znajdował się na albumie "Voulez-Vous".
Chodzi o piosenkę Gimme Gimme
Gimme (A Man After Midnight/The King Has Lost His Crown.. Jeden z
najlepszych dyskotekowych nagrań zespołu.
Ostatni singiel zespołu wydany w
grudniu 1979 roku to "I Have A Dream/Take A Chance On Me (Live). Kolejna
ballada zespołu z chórkami dzieci.
Ponadto w tym samym roku ukazał
się album "ABBA Greatest Hits Vol. 2" - składanka przebojów zespołu z
lat 1975-79. W lutym 1979 ABBA przyjeżdża do
Szwajcarii, gdzie nagrywa program pt: "Snow Time Special". W tym
samym programie wystąpiły również dwie gwiazdy: Roxy Music oraz Kate Bush.
Całość występu w programie
składała się z kilku sekwencji (występ na scenie, piosenki zespołu w podkładzie
muzycznym i zespół ukazany w plenerach, jak np: na nartach czy podczas jazdy na
łyżwach). Program "ABBA in
Switzerland" to w głównej mierze piosenki z nowego, nadchodzącego albumu
"Voulez-Vous" ale również kilka innych wielkich przebojów zespołu.
Ramówkę otwierają dwie piosenki,
zespół pojawia się na scenie i rozbrzmiewają pierwsze takty "Take A Chance
On Me" oraz druga piosenka "The King Has Lost His Crown". Po tym
występie Agnetha i Frida zapraszają na scenę swojego pierwszego gościa - zespół
Roxy Music. Następnie po raz pierwszy
pokazane są plenery górskie oraz członkowie zespołu zjeżdżający na nartach. W
całość wmontowano piosenkę "The Name Of The Game" i całość wygląda
jak klip. Następnie pokazane są balony z powietrzem unoszące się w górę i
podkład do "Eagle". Po plenerowym ujęciu, zespół ponownie pojawia się
na scenie i śpiewa dwie piosenki: "Kisses Of Fire" oraz "Lovers
(Live A Little Longer)". Po występie Benny oraz Björn
zapowiadają kolejną gwiazdę wieczoru - rozpoczynającą swoją wielką karierę Kate
Bush, która wykonuje piosenkę "WOW".
W międzyczasie pokazany jest
kolejny plener - ABBA na łyżwach, w tle leci piosenka "Hole In Your
Soul".
Ostatni występ na scenie kończą
kolejne trzy piosenki: "Chiquitita", "Does Your Mother
Know" oraz "Thank You For The Music". Dodatkowo w Szwajcarii powstaje
oficjalny teledysk do piosenki "Chiquitita".
Rok 1980 dla ABBY to przede
wszystkim małe zmiany, aczkolwiek zauważalne.
W 1979 r. ukazuje się album
"Voulez-Vous" - jak wiadomo - głęboko zakorzeniony w rytmie
dyskotekowym. Wówczas, czyli pod koniec lat 70-tych silnie oddziaływała na
wykonawców fala disco, której ABBA również uległa. Drugim interesującym zapewne
faktem jest zmiana w wizerunku grupy na początku 1980 r., a właściwie już pod
koniec 1979 r. Agnetha ścięła swe piękne włosy i możemy ją widzieć już w
krótszych. Zauważalne stało się to już przy promocji singla "Gimme Gimme
Gimme" i trasy koncertowej po Europie, USA i Kanadzie. W marcu 1980 r. zespół wreszcie
po raz pierwszy wybiera się z koncetami do odległej Japonii. Do tej pory ABBA
gościła tam jedynie w 1978 r. by wystąpić w kilku programach rozrywkowych oraz
nagrała program "ABBA Tv Special" W maju 1980 r. ABBA występuje w
hiszpańskim programie "Aplauso", gdzie śpiewa "Gracias Por La Musica" oraz
"Conociéndome, Conociéndote", "Dame! Dame! Dame!. Największe wydarzenie muzyczne
przychodzi w lipcu, kiedy ABBA nagrywa jedną ze swoich największych melodii,
piosenkę wizytówkę nowego albumu, ale również największy po "Dancing
Queeen" przebój. Mowa tu oczywiście o pięknym "The Winner Takes It
All". Piosenka wspięła się na sam szczyt list przebojów z Wielką Brytanią
na czele.
Trwają przygotowania do nowego
albumu, czyli "Super Trouper", którego premiera miała miejsce w
listopadzie 1980 r.
ABBA występuje również we francuskim
programie "Stars 80", gdzie wykonuje dwie piosenki z nowego albumu:
"The Winner Takes It All" oraz "Super Trouper".
Nowy LP jest bardzo dobrym
albumem, powrotem do starego stylu, czyli do tego, co w ABBIE najlepsze -
kunsztu muzycznego i profesjonalizmu w swoich nagraniach. "Happy New Year" to
jedna z najbardziej znanych piosenek, którą można usłyszeć o 24.00 w noc
sylwestrową. Nagranie znalazło się na LP "Super Trouper". Piosenka
oficjalnie nie ukazała się na singlu, jedynie w Niemczech (i być może paru
innych krajach była pilotowana na singlu). Powstała również hiszpańska wersja
tej piosenki pt.: "Felicidad". Do obu wersji powstały natomiast
teledyski, które kręcono w październiku 1980 roku. Zdjęcia pokrywały się z
teledyskiem "Super Trouper", do którego klip kręcono również w tym
samym czasie. I tak ujęcia współpracowników Polar Music tzw. trupy cyrkowej
pojawiają się w obu wersjach, zarówno "Happy New Year" jak i
"Felicidad", choć różnią się trochę od siebie. Ujęcia solowe Agnethy
(wraz z Björnem) kręcone były w mieszkaniu reżysera Lasse Halströma, natomiast
reszta klipu powstała w Studio Polar Music. Piosenkę zaśpiewała Agnetha.
Słuchając piosenki po raz kolejny widać, że całość wyrasta z gleby musicalowej. W 1981 roku ABBA wydała swój
ostatni album zatytułowany "The Visitors". Warte uwagi jest tu
nagranie będące tytułem ostatniego LP ABBY, czyli "The Visitors".
Piosenka głównym głosem zaśpiewana przez Fridę ma bardzo poruszające słowa -
tytułowi "goście" to wrogowie, którzy niewiadomo kiedy zapukają do
drzwi. To cały czas obawa, strach przed nadejściem tych "gości".
Podobno słowa piosenki nawiązują do Stanu Wojennego w ówczesnej Polsce.
Piosenka o dziwo pilotowana była
na singlu w USA jako strona A i doszła tam do miejsca 63. Klimatem i melodią
nagranie to dalece odbiega od znanych i melodyjnych piosenek grupy.
Charakteryzuje je jakby ciemność, mroczny klimat i atmosfera grozy. Po tym jak w lutym 1981 r. Benny
i Frida rozeszli się pogorszył się nastrój w zespole dość szybko. Wprawdzie w
dalszym ciągu próbowano utrzymać pozory przyjacielskiej współpracy, jednak gdy
w maju 1981 r. pojawiły się zdjęcia podczas sesji nagraniowej do nowego albumu
"The Visitors", potwierdziło się, że zespół osiągnął punkt końcowy w
swojej karierze.
Pomimo faktu jawnego zmęczenia i
niechęci, które odzwierciedlają się na LP "The Visitors", nigdy nie ustąpili
profesjonalizmowi nagrań, który zawsze był w ich nagraniach. ABBA zawsze
próbowała oddzielić jasno swoją pracę od prywatnych problemów, co oczywiście
nie było łatwe, gdyż przez wiele lat były to dwie zakochane pary, a teraz
wszyscy muszą stanąć na przeciw siebie jak zwykli koledzy z pracy. Wiadomo, że
konflikty w tamtym czasie były nieuniknione. Punkt końcowy na jakiekolwiek
zmiany został osiągnięty.
Przez cały czerwiec 1981 r.
pracowano ciężko nad 20 wersjami piosenki "Like An Angel Passing Through
My Room", po czym zdecydowano zrobić sobie przerwę. Na początku sierpnia
postanowili wrócić do pracy. Po powrocie z wypoczynku wszyscy
odnieśli wrażenie, że zespół prezentował się inaczej, co w głównej mierze
dotyczyło nowego image zespołu. Björn zapuścił brodę, Frida pojawiła się w
zupełnie nowej fryzurze, również Agnetha prezentowała się inaczej niż jeszcze
na początku roku. Benny jako jedyny był w dalszym ciągu ten sam co wcześniej.
Właściwie można rzec, że jest on jedynym, który w ciągu tych wielu lat w ABBIE
zmienił się najmniej.
Od tego momentu cała czwórka
wydaje się być bardziej pewna i dobrej myśli, co również dotyczy dalszej pracy
w ABBIE. Grupa koncentruje się prawie wyłącznie na pisaniu i komponowaniu
nowych piosenek. Jedynie w listopadzie 1982 r. wszyscy czworo pojawili się na
konferencji prasowej na 10-letni jubileusz swej kariery. Ponadto we wrześniu
tego samego roku powstaje jeden z najbardziej kunsztownych ale zarazem smutnych
teledysków w całej karierze zespołu. Mowa tu o klipie "The Day Before You
Came". Tak jak zaśpiewana przez Agnethę
piosenka The Winner Takes It All oddaje jej uczucia po rozstaniu z Bjornem, tak
When All Is Said And Done można uznać za historię rozstania Fridy i Benny'ego.
Kiedy 16 marca 1981 roku
rozpoczęto prace nad tym, co okazało się być ostatnim albumem zespołu, zaledwie
miesiąc upłynął od momentu jak Frida i Benny ogłosili rozwód. Małżeństwem byli
zaledwie od października 1978 roku, ale ich miłość trwała od roku 1969. Wtedy
zaręczyli się, mieszkali razem. Jednak uczucie zdawało się wygasnąć, nie było
zbyt silne, żeby uratować małżeństwo. Coraz częściej można było
zauważyć w piosenkach zespołu aluzje do ich życia prywatnego. Inna piosenka z
albumu The Visitors, Slipping Through My Fingers, nawiązuje do córeczki Bjorna
i Agnethy - Lindy. Bjorn widzi swoją córeczkę wychodzącą do szkoły i zdaje
sobie sprawę, że będzie ona dorastać z dala od niego. Pisząc słowa do piosenki
When All Is Said And Done, Bjorn miał jednak poważne wątpliwości, czy
nawiązywać w niej do Fridy i Benny'ego, ponieważ ich rozstanie było jeszcze
sprawą świeżą. Jednak Frida i Benny nie mieli nic przeciwko temu. Dziś Bjorn
wspomina piosenkę jako "smutną historię z bardzo dobrym tekstem." Oczywiście zanim powstała
ostateczna wersja piosenki, nagranie przeszło kilka zmian. Wersja z partią
skrzypiec, została ostatecznie odrzucona. Początkowo piosenka była także nieco
dłuższa. Po nagraniu partii instrumentalnych dodano wokal Fridy, która
doskonale potrafiła przekazać swe uczucia w tej piosence. Spodziewano się, że
piosenka ma szansę stać się przebojem. Nagranie miało się ukazać na singlu.
Nakręcono także klip promocyjny, przedstawiający m.in. samotną Fridę
spacerującą skalistym wybrzeżem i spoglądającą na morze. Widzimy także migawki
pozostałych członków zespołu. Powstała także hiszpańska wersja
tej piosenki No Hay A Quien Culpar. Jednak o singlu przestano mówić.
Pod koniec sesji nagraniowej The
Visitors powstało nagranie One Of Us. I to właśnie to nagranie trafiło na
singel. Piosenka ta dotarła do trzeciego miejsca na listach przebojów w
Szwecji, Wielkiej Brytanii, czy też Holandii. When All Is Said And Done ukazało
się jednak na singlu, ale tylko w Ameryce Północnej nakładem Atlantic Records.
Piosenka dotarła tam do 27 miejsca listy przebojów, co było sporym sukcesem.
Trudno uwierzyć, że ta melodyjna piosenka z przesłaniem nie odniosła sukcesu.
Być może to jeden z tych utworów zespołu, który pozostał niezauważony przez
większą publiczność. Dla Fridy jednak ta piosenka ma szczególne znaczenie. Jak
powiedziała w filmie dokumentalnym "The Winner Takes It All":
"Rozmawialiśmy o tym i Bjorn zapytał mnie, czy kosztowało mnie dużo emocji
zaśpiewane tej piosenki. Ale dla mnie to było wyzwanie, przełożyć swoje uczucia
na tekst piosenki i zaśpiewać". Pod koniec kwietnia 1981 roku
ABBA wystąpiła w programie "Dick Cavett Meets...". Początkowo program
miał być nagrany w USA, ale ostatecznie Dick Cavett przyjechał do Szwecji i
program nagrany został w Sztokholmie. Jako pierwsza program wyemitowała niemiecka
telewizja ZDF 3 grudnia 1981 r. Program został wyemitowany również później w
innych krajach europejskich, min. Holandii, Francji oraz Belgii. Wszystkie
piosenki wykonane w programie zostały wykonane na żywo. Sam program miał
niejako dwie wersje:
1. Wersja - w tej wersji w
programie ABBA zaśpiewała następujące piosenki: "Gimme! Gimme! Gimme! (A Man After
Midnight)"
"Super Trouper"
"Two For the Price of One"
"Slipping Through My Fingers"
"Me and I"
"On & On & On"
"Knowing Me, Knowing You"
"SummerNightCity" and
"Thank You For The Music"
2. Wersja niemiecka dla TV ZDF
oraz 3Sat:
- Dick Cavett rozpoczyna program
w języku niemieckim.
- Prezentuje najlepsze ujęcia z
"ABBA The Movie" oraz "ABBA In Concert"
- krótki wywiad poprzedzający sam
występ i małe zadanie dla zespołu (o tym niżej)
- Na całość programu składały się
wszystkie piosenki wymienione wyżej, prócz "Knowing Me, Knowing You"
oraz "Slipping Through My Fingers". Ale pokazano początkowy klip do
piosenki "One Of Us". Na początku programu Dick Cavett
przedstawia się i mówi, że spróbuje poprowadzić program dla niemieckiej
publiczności w języku niemieckim. Wspomina, że jego babcia urodziła się w
Niemczech, ale prosi wszystkich obecnych o wyrozumiałość podczas mówienia po
niemiecku. Następnie wypowiada słowa:
"Rozpoczynamy nasz program,
najpierw małą podróżą wstecz. Życzę wszystkim miłej zabawy". W tym
momencie pokazane są najlepsze urywki z "ABBA The Movie" oraz
"ABBA In Concert". Następnie Dick Cavett już po angielsku przedstawia
całą czwórkę (program w dalszej części jest już z niemieckim lektorem): Björna,
Fridę, Agnethę i Benny’ego. Następnie Dick Cavett podaje
wszystkim nuty z piosenką "Don’t Fence Me In". Zespół musi tylko na
podstawie nut zaśpiewać tę piosenkę. Wszyscy zaczynają więc śpiewać, wychodzi
im to dość dobrze. Po tym zadaniu prowadzący zaprasza zespół na scenę, gdzie
ABBA wykonuje na żywo swoje piosenki.
Uwaga: Piosenki "Slipping
Through My Fingers", "Me And I" oraz "Two For The Price Of
One" zostały wykonane jedynie w tym programie. Tylko raz ABBA zaśpiewała
te trzy piosenki w jakimkolwiek programie. Jeszcze w kwietniu 1982 roku
Frida, Björn, Benny i Agnetha przygotowali na Amerykę szereg programów
telewizyjnych i radiowych, które złożyły się na cykl "ABBA Weekend
USA". Programy owe przyczyniły się do tego, że ostatni album "The
Visitors" podskoczył na amerykańskiej liście do niezłej pozycji 29. Kiedy w maju 1982 roku ABBA po
raz ostatni razem weszła do studia nagraniowego, powstało 6 piosenek, wśród
których jedna z nich po dzień dzisiejszy uchodzi wśród fanów za nagranie wręcz
osobliwe i bardzo dalece odbiegające od znanych wszystkim piosenek nagranych w
latach 70-tych, lub chociażby na początku lat 80-tych (np: "The Winner
Takes It All").
Mowa tu o piosence "You Owe
Me One". Nagranie pojawiło się już pod koniec 1982 roku na ostatnim singlu
ABBY "Under Attack" jako strona B. Już samo "Under Attack"
sygnalizuje pewną zmianę stylu muzycznego, co w "You Owe Me One"
jeszcze bardziej daje się usłyszeć. Właśnie pod koniec swej kariery ABBA uległa
na początku lat 80-tych modnej wówczas elektronice i jedne z ostatnich nagrań
grupy utrzymane są właśnie w takim klimacie.
Po ponad 20 latach od
"premiery" można rzec, iż "You Owe Me One" można zaliczyć
do "perełek" zespołu, nagrań w pewnym sensie innych, ale niemniej
przebojowych, choć stylistyka i aranżacja piosenki świadczy o zauważalnej
zmianie stylu muzycznego...
W podobnym stylu utrzymane jest
również nagranie "I Am The City", które światło dzienne ujrzało dopiero po 11
latach w 1993 roku. Duża płyta, czyli owa składanka
cieszyła się oczywiście dużą popularnością. Jednak nie do końca dobrze poszło
owym singlom, które balansowały na pograniczu trzeciej, czwartej dziesiątki
brytyjskiej listy przebojów. Zaskakujące to było zwłaszcza w przypadku
"The Day Before You Came", utworu bardzo wielkiego, kalibru "The
Winner Takes It All", oczywiście brzmiącego jawnie elektronicznie, czyli
zgodnie z modą początku lat 80-tych. Singiel dotarł jedynie do 3 miejsca listy
przebojów w Holandii, ale na pewno jest to jeden wielkich przebojów ABBY,
którym zespół może się pochwalić.
Największym i niewybaczalnym
błędem zespołu było "zaszufladkowanie" dwóch pozostałych nagrań z
ostatniej sesji studyjnej. Mowa tu o fenomenalnym "Just Like That",
które ostało się jedynie w wersji z refrenem i ujrzało światło dzienne dopiero
w 1994 roku na boxie "Thank You For The Music". Szkoda, że żadna wersja
tej piosenki nigdy oficjalnie nie została wydana, gdyż utwór jest niesamowicie
piękny, zaśpiewany głównym głosem przez Agnethę. Podobno Agnetha i Frida,
kiedyś opowiedziały się za tym, aby "Just Like That" zostało
oficjalnie wydane, jednak panowie z ABBY nie wyrazili na to zgody. Piosenki z ostatniej sesji
nagraniowej ABBY można obejrzeć w programie niemieckim "Show Express"
(listopad 1982). ABBA wykonała wówczas "The Day Before You Came",
"Cassandra" oraz "Under Attack" i był to zarazem jeden z
ostatnich wspólnych występów zespołu. W 1982 roku ABBA dwukrotnie
wystąpiła w programie Late Late Breakfast Show. Pierwszy raz 6 listopada. Na
wstępie pokazany jest klip do piosenki The Day Before You Came. Następnie
gospodarz programu przeprowadził wywiad z zespołem, w którym to ABBA zaprzecza
pogłoskom o rozstaniu. Poproszono też ich o wskazanie swojego ulubionego
nagrania i uzasadnienie wyboru. Agnetha wybrała Fernando: „Ponieważ
zauważyłam na naszych koncertach, że ludziom bardzo podoba się to nagranie.
Śpiewają z nami, znają słowa. Wspaniale się śpiewa tę piosenkę (następnie
pokazany jest klip do piosenki pochodzący z filmu ABBA - The Movie).” Frida wybrała Dancing Queen: „Pamiętam
jak nagrywaliśmy podkład do tej piosenki. Czułam w głębi serca, że jest jakaś
siła w tym nagraniu. Tak samo jak razem z Agnethą nagrywałyśmy wokal. W tej
piosence było coś szczególnego (pokazany jest występ z piosenką Dancing Queen z
koncertu na Wembley z 1979 roku).” Benny wskazał na Chiquitita: „To
nasza najlepsza piosenka. Myślę, że cała nasza czwórka tak uważa.” (następnie
można obejrzeć występ z koncertu charytatywnego UNICEF-u z 1979 roku) Bjorn wybrał The Winner Takes It
All: „To zdecydowanie moje ulubione nagranie. Piękna, zapadająca w pamięć
melodia i piękne mądre słowa. O rozstaniu dwojga zakochanych (pokazany jest
klip do tego właśnie nagrania).” Na zakończenie programu zespół
zaśpiewał na żywo Thank You For The Music. Po raz drugi zespół pojawił się w
programie 11 grudnia. Program nagrywany był w Sztokholmie i transmitowany na
żywo dla stacji BBC. Był to ostatni wspólny publiczny występ ABBY. Zespół
zaśpiewał I Have A Dream oraz Under Attack. Po wydaniu w 1981 r. albumu
"The Visitors" wszystko wskazywało na to, że na rok następny był
zaplanowany kolejny album, który niestety w tej formie nigdy się nie ukazał.
Przy poznaniu wszystkich nagrań, jakie zespół nagrał w 1982 r. nasuwa się pytanie,
jak ewentualnie mógłby być zatytułowany nowy album. Najbardziej odpowiednim
tytułem byłoby "Under Attack", ponieważ chyba ta piosenka najlepiej
odzwierciedla uczucia grupy w tamtym okresie. Dźwięk i stylistyka zespołu we
wczesnych latach 80-tych wydaje się być bardziej elektroniczny i jego styl
zmienił się dość znacznie:
I Am The City - jest najlepszym
przykładem zmiany dźwięku na początku lat 80-tych. Syntezatory i keyboard coraz
silniej oddziaływały na piosenki w tamtym czasie. Ze wzmocnioną siłą eksperymentowano
również na płaszczyźnie głosowej. Jednak wszystko to nic nie zmieniło
atrakcyjności, która była obecna w nagraniach ABBY.
Również na płaszczyźnie piosenek
ABBA prezentuje nowy styl. Z piosenką "Cassandra" ABBA była pierwszym
zespołem pop, który muzykalnie zajął się podaniem o Kasandrze z Troi. W każdej
linijce tej piosenki znajdziemy tę historię oddaną słowo w słowo. Do tego
dochodzi również budowa całej piosenki - która wywołuje specyficzną, wręcz
mistyczną atmosferę.
Dla wielu "You Owe Me
One" jest jedną z najbardziej niesamowitych piosenek ABBY. Niektórzy nawet
widzą w niej zupełną zmianę stylu, który znacznie odbiega od wcześniejszych
nagrań zespołu. Dużą rolę odgrywa tu również fakt, iż było to jedno z ostatnich
nagrań zespołu. Piosenka może być odebrana jako forma pożegnania ABBY.
Największym wspólnym dziełem
grupy jest bez wątpienia "The Day Before You Came". Z wcześniejszymi
nagraniami piosenka ta ma niewiele wspólnego. Jedynie przy pomocy syntezatora i
keyboardu Agnetha śpiewa do serca idące słowa piosenki, które zakorzeniają się
głęboko w duszy. Również nakręcony do tego wideoklip z Agnethą w roli głównej
jest jednym z najlepiej stylizowanych i artystycznych teledysków grupy.
Przy "Every Good Man"
chodzi o nagranie demo z roku 1982, które było zaplanowane od dawna przez Benny’ego
i Björna do musicalu Chess, w którym Frida i Agnetha miały zaśpiewać. W
późniejszym musicalu piosenka ma ostatecznie tytuł "Heaven Help My
Heart". Ale wcześniejsza wersja nie ma nic wspólnego z tą z musicalu.
Dla wielu "Just Like
That" jest jednym z najlepszych jak dotąd niewydanych nagrań zespołu. W
1982 r. nagrano trzy wersje tej piosenki. Wersja pierwsza jest wolna i zawiera
więcej zwrotek. W drugiej dochodzi zaśpiewana przez Agnethę część solo pomiędzy
zwrotkami. Trzecia i ostateczna różni się w wielu punktach od dwóch poprzednich.
Jest trochę szybsza i dochodzi do niej saksofon. Jedynie krótki urywek z
saksofonem ukazał się jako dodatek do boxu CD "Thank You For The
Music" (1994).
Tak jak to było przy LP "Arrival",
również tutaj powstał instrumentalny utwór "When The Waves Roll Out To
Sea" - instrumentalna kompozycja zamykająca całość albumu. Chodzi tu w
głównej mierze o zagraną przez Benny’ego na fortepianie wersję "Just Like
That". Końcem 1982 r. zegar wybija
ostatnie godziny jednej z największych międzynarodowych grup pop w historii
muzyki. Benny i Björn od dawna byli zainteresowani projektem muzycznym pod
postacią musicalu "Chess", Agnetha i Frida również jako solistki
nagrywają własne płyty.
Jedno jest pewne - nigdy nie było
oficjalnego sformułowania: "ABBA się rozpadła, grupa została
rozwiązana". Jednak dla wszystkich z czasem stało się zauważalne, że czas
ABBY już mija. Każdy z czwórki miał swoje plany i nikt wtedy nie wracał już
myślami do zespołu, w którym wszyscy kiedyś byli. Tym samym zamknął się pewien
rozdział w historii muzyki Pop. Tak mniej więcej wyglądał końcowy
okres w historii grupy. Teraz sytuacja jest dla wszystkich bardziej
przejrzysta. Nikt nigdy nie powiedział "koniec", po prostu z czasem
zespół nie nagrywał, i tak wszyscy uświadomili sobie, że ABBA przeszła do
historii.... Album koncertowy zespołu ukazał
się w Szwecji 18 sierpnia 1986 roku. Fani ABBY zawsze chcieli aby taki album
został wydany, jednak zespół zawsze wzbraniał się przed takim wydawnictwem.
Cztery lata po tym jak zakończył działalność, taka płyta ujrzała światło
dzienne. Utwory znajdujące się na albumie pochodzą głównie z koncertu ABBY na
Wembley w Londynie, który miał miejsce w listopadzie 1979 roku oraz z koncertu
w Australii w marcu 1977 roku, a także z programu Dick Cavett Meets ABBA
zarejestrowanego w kwietniu 1981. Warto jeszcze wspomnieć o dwóch bardzo
ważnych kompilacjach zespołu. 21 września 1992 ukazała się składanka ABBA Gold.
Ilość sprzedanych płyt pobiła wszelkie rekordy - sprzedała się w nakładzie ponad 22 milionów
egzemplarzy na całym świecie. Na kompilacji znalazło się 19 utworów, m.in.
Dancing Queen, Waterloo, Chiquitita. 5 października 1993 roku, w Sztokholmie,
zespół otrzymał platynową płytę za ABBA Gold. Na uroczystości w Cafe Opera
pojawili się Bjorn, Benny oraz Frida.
Ponieważ płyta sprzedawała się
rewelacyjnie, w 1993 wydano drugą część kompilacji - More ABBA Gold – More ABBA
Hits. Początkowo planowano wydać na tym albumie tzw. "perełki", najbardziej
poszukiwane przez fanów utwory, nagrania przedtem niewydane, ostatecznie jednak
na kompilacji znalazły się bardziej znane utwory. Pojawiło się tu także przedtem
niewydane nagranie - I Am The City. Dwa ważniejsze wydarzenia z
tamtego okresu: pierwsze z roku 1992. 11 czerwca, Bjorn i Benny pojawili się na
koncercie U2 w Sztokholmie i wraz z zespołem zaśpiewali Dancing Queen. W 1993 roku, Frida wykonała
piosenkę Dancing Queen wraz z Real Group podczas uroczystości urodzin
szwedzkiej Królowej Silvii. Z początku Frida pojawia się w roli wróżki i
opowiada historię królowej. Potem już, jako Frida, wykonuje słynny przebój ABBY
wraz z Real Group. W 2001 ukazała się kolejna
kompilacja, podobna do wydanej w 1982 roku - The Singles – The First Ten Years.
Tym razem na podwójnym CD wydano składankę pod nazwą The Definitive Collection.
Oprócz piosenek, które obecne były także na albumie z 1982 roku, znalazły się
tu także dodatkowo inne utwory, które kiedyś wychodziły na singlach wydawanych
przez wytwórnię Polar, a także utwory, które nie były wydane jako strona A.
Znalazły się tu także dwa nagrania bonusowe: remix piosenki Ring Ring z 1974
roku, a także wydłużona wersja Voulez-Vous.
Pragnę bardzo gorąco podziękować za pomoc i udostępnienie niezbędnych informacji forum 80's - www.forum.80s.pl
oraz jego użytkownikom - Elfce i Rocko za zgodę na wykorzystanie ich
prac. Ponadto dziękuję następującym serwisom: www.wikipedia.com ;
www.abbasite.com.